AC030402 We werken preventief, hulpverlenend en beleidsmatig rond welzijn en gezondheid

We maken van Heist-op-den-Berg een gemeente die oog heeft voor het mentale en fysieke welzijn van zijn burgers. Dit doen we preventief, hulpverlenend en beleidsmatig. 

KWALITATIEVE RAPPORTERING OVER INITIATIEVEN ROND WELZIJN

Infosessie Halt2Diabetes: 7 deelnemers aanwezig --> groepscursus gestart met 6 deelnemers

Workshops ikv mentaal welzijn: 

• infosessie 'slaap ontrafeld' i.s.m. Den Draai en CM Gezonde buurt (januari): 16 deelnemers aanwezig
• workshop mindful fotograferen (mei): 9 inschrijvingen en 3 deelnemers aanwezig
• walkshop de Averegten (mei): 11 inschrijvingen en 10 deelnemers aanwezig

Mobiel Vaccinatieteam kwam langs op  7 mei in de Sociale Kruidenier/vzw Den Draai: 
- de vaccinaties van 26 personen werden gecontroleerd
- 16 personen werden gevaccineerd en zijn nu terug in orde

In de gemeentekrant en via sociale media werd meermaals gerapporteerd over initiatieven rond welzijn:
- januari/februari: bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker, tournée minérale, praatgroep voor nabestaanden na zelfdoding
- maart/april: bevolkingsonderzoek dikkedarmkanker, groepssessies gezonde voeding (Halt2Diabetes)

In maart werden opnieuw promopakketten uitgestuurd naar welzijnswerkers met info over:
-  Warme dagen: Van 15 mei tot 30 september loopt naar jaarlijks gewoonte de waakzaamheidsfase in het kader van warme dagen. Voor veel mensen is dit een periode van genieten. Maar elk jaar sterven nog honderden mensen aan de gevolgen van warmte. Vaak gaat het om alleenstaande ouderen, kinderen of chronisch zieken. We vragen tijdens deze periode om extra waakzaam te zijn voor onze eigen gezondheid en die van anderen.
- Bewegen op verwijzing: Bart helpt mensen (meer) te bewegen. Na doorverwijzing van een huisarts, podoloog, maatschappelijk assistent, psycholoog… stelt hij samen met de cliënt een beweegplan op maat op. De eerste stap naar meer bewegen!
- Praatcafé voor familie en naasten van iemand met een (problematisch) alcohol- en/of druggebruik: Hoe ga je als familielid of naaste om met iemand die middelen gebruikt? Er heerst nog veel schaamte rond dit onderwerp. Maandelijks organiseren we een praatgroep voor familie en naasten van personen met een problematisch middelengebruik. Professional en ervaringsdeskundige Domi Da Silva begeleidt de praatgroep en biedt hen de kans om hun eigen verhalen en ervaringen met elkaar te delen. Absolute privacy wordt gegarandeerd.
- Activiteiten rond mentaal welzijn: In mei organiseren we twee activiteiten om het mentaal welzijn van onze burgers te verhogen, namelijk een workshop ‘Mindful fotograferen’ en een walkshop in De Averegten. Hou zeker onze agenda in de gaten op www.heist-op-den-berg.be/samen-veerkrachtig. Werken aan je mentaal welzijn doe je best niet alleen als je het moeilijk hebt, maar vooral wanneer je het (nog) niet moeilijk hebt. Daarnaast zetten we ook actief in op de samenwerking met het groepsaanbod van de Herstelacademie en de psychologische zorg in de eerste lijn.
- Groepssessies gezonde voeding op verwijzing: 1 op de 10 Belgen heeft diabetes, maar 1 op 3 weet dit (nog) niet. Mensen die een verhoogde kans hebben op het ontwikkelen van diabetes type 2 kunnen hun risico bepalen via het gezondheidskompas en komen in aanmerking voor de gratis groepssessies gezonde voeding op verwijzing. In 6 opeenvolgende sessies ga je – onder begeleiding van een diëtist - aan de slag met je eetgewoonten en leefstijl. De sessies starten op 27 april, maar eerst houden we nog een gratis en vrijblijvende infosessie op 20 april.  
- Groepssessies stoppen met dampen of roken: Stoppen met roken of dampen is niet makkelijk. Daarom organiseren we in Heist-op-den-Berg jaarlijks vanaf oktober een groepscursus ‘Stoppen met roken en dampen’. In 8 sessies van telkens 1.5 uur leren de deelnemers – met ondersteuning van erkend tabakoloog Kathleen Peetroons - alle tools om te stoppen met roken en te blijven. Op 29 september houden we alvast een gratis en vrijblijvende infosessie.
- Overkop: Sinds september 2024 heeft Heist-op-den-Berg een OverKop huis. In het OverKophuis kan je je als jongere tot 25 jaar amuseren, rondhangen en vrienden ontmoeten. Het is een veilige plek waar je een luisterend oor vindt als je over eender wat wil babbelen. De begeleiding gebeurt door jeugdwerker Mel en JAC-medewerker Chiara.

KWALITATIEVE RAPPORTERING OVER HULPVERLENENDE INITIATIEVEN VOOR BURGERS

In 2026 waren allerlei lotgenotengroepen actief in Heist-op-den-berg. 

De praatgroep voor nabestaanden na zelfdoding wil een veilige ruimte bieden om te praten over zelfdoding, de overledene en wat dit allemaal met je doet. Iemand verliezen door zelfdoding geldt als één van de meest ingrijpende ervaringen die een mens kan meemaken. Als nabestaande blijf je achter met een kluwen van emoties en vaak ook heel wat vragen.
Rouwen is een weg die aanvankelijk onmogelijk lijkt. Gesprekken en contact met lotgenoten kunnen hierbij helpend zijn. De praatgroep ging in 2026 door in:
- Januari:  7 deelnemers
- Februari:  7 deelnemers
- Maart:  6 deelnemers
- April:  4 deelnemers
- Mei:  4 deelnemers
- Juni:  8 deelnemers

Café Mentaal Welzijn is een plek waar iedereen met zorgen, stress of psychische moeilijkheden welkom is. Ook familie, naaste of hulpverlener die met geestelijke gezondheid te maken heeft. In een vertrouwelijke sfeer kan je je verhaal delen, vragen stellen of gewoon naar anderen luisteren. In 2026 ging het Café Mentaal welzijn door in: 
- februari (thema: trauma): 24 deelnemers
- april (thema: buigzaam en breekbaar):  17 deelnemers
- juni (thema: verslaving beter begrijpen): 17 deelnemers

Leven met een verslaafde is niet makkelijk.  Het brengt heel wat onzekerheid en onbegrip met zich mee. De praatgroep voor familie en naasten van personen met een (problematisch) alcohol- en/of druggebruik biedt deelnemers de kans om hun eigen verhalen en ervaringen met elkaar te delen.  De praatgroep ging in 2026 door in:
- januari: 6 deelnemers
- februari: 4 deelnemers 
- maart: 8 deelnemers
- april: 6 deelnemers
- mei: 5 deelnemers
- juni: 2 deelnemers

Ook in 2026 werd er ingezet op bewegen op verwijzing:

In 2027 zullen bewegen op verwijzing en gezonde voeding op verwijzing evolueren naar gezonde leefstijl op verwijzing. Er zal in het najaar van 2026 bekeken worden op welke manier dit in onze gemeente een vorm kan aannemen. 

Er werd een zonnecrèmepaal aangekocht die op gemeentelijke evenementen (vb.: braderij, openluchtfilm, Hestival, ...) wordt ingezet. 

Er werden verkennende gesprekken gehouden met Netwerk Emergo rond de opstart van een Kruispunt in ELZ Bonstato. Een Kruispunt biedt eerste hulp bij psychische problemen voor iedereen vanaf 16 jaar. Elk Kruispunt is een samenwerking van organisaties uit verschillende sectoren uit de regio. Zo kunnen zij steeds de de meest gepaste hulp bieden. Hiervoor werd ook gekeken of er een samenwerking kan zijn met de buurtgerichte zorg in Hallaar (LDC De Pit) en Wiekevorst (Buurtzorg Wiekevorst). Doordat de coördinator van Netwerk Emergo is gestopt in haar functie, ligt deze communicatie voorlopig stil. 

Daarnaast werd ook samen gezeten met Avansa, LDC De Pit en Samana om te werken rond een werkgroep eenzaamheid, alsook rond rouw- en verlies. Er wordt onderzocht of er een rouw- en verliescafé kan opgestart worden in Heist-op-den-Berg. Rouw- en verliescafés fungeren niet als lotgenotengroep maar hebben tot doel om 4 à 5 keer per jaar samen te komen rond een bepaald thema i.v.m. verlies en rouw. 

KWALITATIEVE RAPPORTERING OVER ACTIEPLAN TABAK-, ALCOHOL- EN DRUGBELEID

In maart '26 werd een samenvatting en prioriteitenlijst gepresenteerd aan het CBS met betrekking tot middelen, doelgroepen, settings en aanpak van de lokale omgevingsanalyse middelengebruik (uitgevoerd in 2025). Dit rapport vormt de basis voor het Drugplatform om de komende legislatuur mee aan de slag te gaan.  De resultaten van deze samenvatting werden tijdens het Drugplatform in mei verwerkt tot een voorlopig actieplan. 

Realisatiegraad gemeente en OCMW eerste semester 2026